दैवासुरसम्पद्विभागयोग

శ్రీ భగవానుడు పలికెను: నిర్భయత్వం, సత్త్వసంశుద్ధి (మనస్సు యొక్క స్వచ్ఛత), జ్ఞానయోగంలో నిలకడ, దానము, ఇంద్రియ నిగ్రహము, యజ్ఞము, స్వాధ్యాయము, తపస్సు, ఆర్జవము (ఋజుత్వం).

श्रीभगवानुवाच |

అహింస, సత్యము, అక్రోధము (కోపము లేకపోవుట), త్యాగము, శాంతి, అపైశునము (కుటిలత్వం లేకపోవుట), భూతదయ (ప్రాణుల పట్ల దయ), అలోలుప్తత్వము (లోభము లేకపోవుట), మార్దవము (మృదుత్వం), హ్రీ (సిగ్గు), అచాపలము (చంచలత్వం లేకపోవుట).

अहिंसा सत्यमक्रोधस्त्यागः शान्तिरपैशुनम् |

తేజస్సు, క్షమ, ధృతి (ధైర్యము), శౌచము (శుద్ధి), అద్రోహము (ద్వేషము లేకపోవుట), నాతిమానిత (అతి అహంకారం లేకపోవుట) – ఓ భరతవంశీయుడా, ఇవి దైవీ సంపదతో జన్మించినవానికి కలుగును.

तेजः क्षमा धृतिः शौचमद्रोहो नातिमानिता |

ఓ పృథా పుత్రా! దంభము (కపటము), దర్పము (గర్వము), అభిమానము (అహంకారము), క్రోధము, పారుష్యము (కఠినత్వము), అజ్ఞానము - ఇవి ఆసురీ సంపదతో జన్మించినవానికి కలుగును.

दम्भो दर्पोऽभिमानश्च क्रोधः पारुष्यमेव च |

దైవీ సంపద మోక్షమునకు, ఆసురీ సంపద బంధమునకు కారణమని చెప్పబడును. ఓ పాండవా! నీవు దైవీ సంపదతో జన్మించినవాడవు కావున దుఃఖించకుము.

दैवी सम्पद्विमोक्षाय निबन्धायासुरी मता |

ఈ లోకమునందు దైవము, ఆసురము అని రెండు విధములైన జీవరాశులు కలవు. దైవీ స్వభావము గురించి విస్తరముగా చెప్పబడినది. ఓ పృథా పుత్రా! ఆసురీ స్వభావము గురించి నా నుండి వినుము.

द्वौ भूतसर्गौ लोकेऽस्मिन्दैव आसुर एव च |

ఆసురీ స్వభావము గల జనులు ప్రవృత్తిని (చేయదగిన కర్మను) మరియు నివృత్తిని (చేయకూడని కర్మను) ఎరుగరు. వారిలో శౌచము (శుద్ధి), ఆచారము (సదాచారము), సత్యము ఉండవు.

प्रवृत्तिं च निवृत्तिं च जना न विदुरासुराः |

వారు ఈ జగత్తు అసత్యమని, ఆధారము లేనిదని, ఈశ్వరుడు లేనిదని అంటారు. ఇది కామముచే ప్రేరేపించబడిన స్త్రీపురుషుల పరస్పర సంయోగము వలన పుట్టినది! మరే ఇతర కారణము ఉండగలదు?

असत्यमप्रतिष्ठं ते जगदाहुरनीश्वरम् |

ఈ దృష్టిని అవలంబించి, నష్టాత్ములు, అల్పబుద్ధులు, ఉగ్రకర్మలు చేయువారు, జగత్తుకు అహితులు (శత్రువులు) అయినవారు ప్రపంచ నాశనము కొరకు ప్రబలుదురు.

एतां दृष्टिमवष्टभ्य नष्टात्मानोऽल्पबुद्धयः |

తీరని కోరికలను ఆశ్రయించి, దంభము, మానము, మదములతో నిండి, మోహముచే దుష్టాభిప్రాయములను పట్టుకొని, అశుద్ధ వ్రతములతో కూడిన కర్మలను ఆచరిస్తారు.

काममाश्रित्य दुष्पूरं दम्भमानमदान्विताः |

మరణం వరకు ఉండే అపరిమితమైన చింతలను ఆశ్రయించి, కామభోగమే పరమావధి అని నిశ్చయించుకొని, ఇంతే అని భావిస్తారు.

चिन्तामपरिमेयां च प्रलयान्तामुपाश्रिताः |

వందలాది ఆశాపాశాలతో బంధింపబడి, కామక్రోధాలకు లోనై, కామభోగాల కోసం అన్యాయంగా ధనాన్ని కూడబెట్టడానికి ప్రయత్నిస్తారు.

आशापाशशतैर्बद्धाः कामक्रोधपरायणाः |

"ఈ రోజు ఇది నాకు లభించింది; ఈ కోరికను నేను పొందుతాను. ఇది నా వద్ద ఉంది; మళ్ళీ, ఈ ధనం కూడా నాకు లభిస్తుంది."

इदमद्य मया लब्धमिमं प्राप्स्ये मनोरथम् |

"ఆ శత్రువు నాచే చంపబడ్డాడు, ఇతరులను కూడా నేను చంపుతాను. నేను ఈశ్వరుడిని, నేను భోగిని, నేను సిద్ధుడిని, బలవంతుడిని, సుఖిని."

असौ मया हतः शत्रुर्हनिष्ये चापरानपि |

"నేను ధనవంతుడిని, గొప్ప వంశంలో పుట్టినవాడిని; నాకు సమానమైనవాడు ఇంకెవరున్నారు? నేను యజ్ఞాలు చేస్తాను; నేను దానాలు చేస్తాను, నేను ఆనందిస్తాను" - ఈ విధంగా వారు అజ్ఞానం చేత అనేక విధాలుగా మోహితులవుతారు.

आढ्योऽभिजनवानस्मि कोऽन्योऽस्ति सदृशो मया |

అనేక ఆలోచనలతో భ్రమించి, మోహజాలంతో కప్పబడి, కామభోగాలలో మునిగి, అశుద్ధమైన నరకంలో పడతారు.

अनेकचित्तविभ्रान्ता मोहजालसमावृताः |

ఆత్మస్తుతిపరులు, మొండివారు, ధనగర్వం, మదంతో నిండినవారు, శాస్త్రవిధిని పాటించకుండా, దంభంతో కేవలం పేరుకు మాత్రమే యజ్ఞాలు చేస్తారు.

आत्मसम्भाविताः स्तब्धा धनमानमदान्विताः |

అహంకారం, బలం, దర్పం, కామం, క్రోధం ఆశ్రయించి, తమ శరీరాలలోను, ఇతరుల శరీరాలలోను ఉన్న నన్ను ద్వేషిస్తూ, అసూయపరులై ఉంటారు.

अहंकारं बलं दर्पं कामं क्रोधं च संश्रिताः |

ఆ ద్వేషించే, క్రూరమైన, అశుభ కర్మలు చేసే నరాధములను, సంసార చక్రంలో నేను నిరంతరం అసుర యోనులలోనే పడవేస్తాను.

तानहं द्विषतः क्रुरान्संसारेषु नराधमान् |

ఓ కౌంతేయా, అసురీ యోనులలో జన్మించి, జన్మ జన్మలకూ మూఢులై, నన్ను చేరలేక, అంతకంటే అధమ గతులను పొందుతారు.

आसुरीं योनिमापन्ना मूढा जन्मनि जन्मनि |

ఆత్మను నాశనం చేసే నరకానికి ఈ మూడు ద్వారాలున్నాయి – కామం, క్రోధం, మరియు లోభం. కాబట్టి ఈ మూడింటినీ త్యజించాలి.

त्रिविधं नरकस्येदं द्वारं नाशनमात्मनः |

ఓ కౌంతేయా, చీకటిలోకి దారితీసే ఈ మూడు ద్వారాల నుండి విముక్తుడైన మానవుడు ఆత్మ శ్రేయస్సు కొరకు ప్రయత్నిస్తాడు. అప్పుడు అతడు పరమ గతిని పొందుతాడు.

एतैर्विमुक्तः कौन्तेय तमोद्वारैस्त्रिभिर्नरः |

శాస్త్ర విధులను విడిచిపెట్టి, కేవలం కామ ప్రేరణతో ప్రవర్తించేవాడు సిద్ధిని గానీ, సుఖాన్ని గానీ, పరమ గతిని గానీ పొందలేడు.

यः शास्त्रविधिमुत्सृज्य वर्तते कामकारतः |

కాబట్టి, ఏమి చేయాలి, ఏమి చేయకూడదు అనే నిర్ణయంలో శాస్త్రమే నీకు ప్రమాణం. శాస్త్ర విధిచే చెప్పబడిన కర్మను తెలుసుకొని, ఇక్కడ నీవు దానిని ఆచరించాలి.

तस्माच्छास्त्रं प्रमाणं ते कार्याकार्यव्यवस्थितौ |