श्रीभगवानुवाच | असंशयं महाबाहो मनो दुर्निग्रहं चलम् | अभ्यासेन तु कौन्तेय वैराग्येण च गृह्यते
śrībhagavānuvāca . asaṃśayaṃ mahābāho mano durnigrahaṃ calam . abhyāsena tu kaunteya vairāgyeṇa ca gṛhyate
ஸ்ரீ பகவான் கூறினார்: மகாபாகுவே, மனம் அடக்க முடியாததும், சஞ்சலமானது என்பதில் சந்தேகமில்லை. ஆனால், குந்தி மைந்தனே, அது பயிற்சி மற்றும் பற்றின்மையால் கட்டுப்படுத்தப்படுகிறது.
The Blessed Lord said O mighty-armed one, undoubtedly the mind is untractable and restless. But, O son of Kunti, it is brought under control through practice and detachment.
அப்யாசம் என்பது மனதை ஒருமுகப்படுத்தி, ஆத்மாவை அல்லது இறைவனை இடைவிடாமல் தியானிக்கும் தொடர்ச்சியான முயற்சி. வைராக்கியம் என்பது புலன் இன்பப் பொருட்களின் நிலையற்ற தன்மையை உணர்ந்து, அவற்றின் மீதான பற்றின்மையை வளர்ப்பது. இந்த இரண்டின் மூலம் மனம் கட்டுப்படுத்தப்படுகிறது.
The constant or repeated effort to keep the wandering mind steady by constant meditation on the Lakshya (centre? ideal? goal or object of meditation) is Abhyasa or practice. The same idea or thought of the Self or God is constantly repeated. This constant repetition destroys Vikshepa or the vacillation of the mind and desires? and makes it steady and onepointed.Vairagya is dispassion or indifference to senseobjects in this world or in the other? here or hereafter? seen or unseen? heard or unheard? achieved through constantly looking into the evil in them (DoshaDrishti). You will have to train the mind by constant reflection on the immortal? allblissful Self. You must make the mind realise the transitory nature of the wordly enjoyments. You must suggest to the mind to look for its enjoyment not in the perishable and changing external objects but in the immortal? changeless Self within. Gradually the mind will be withdrawn from the external objects.