न तदस्ति पृथिव्यां वा दिवि देवेषु वा पुनः | सत्त्वं प्रकृतिजैर्मुक्तं यदेभिः स्यात्त्रिभिर्गुणैः
na tadasti pṛthivyāṃ vā divi deveṣu vā punaḥ . sattvaṃ prakṛtijairmuktaṃ yadebhiḥ syāttribhirguṇaiḥ
ఈ భూమిపై గాని, స్వర్గములోని దేవతలలో గాని, ప్రకృతి నుండి పుట్టిన ఈ మూడు గుణముల నుండి విముక్తమై ఉండగల అటువంటి సత్వము (ప్రాణి) ఏదీ లేదు.
There is no such entity in the world or, again, among the gods in heaven, which can be free from these three gunas born of Nature.
గుణములు వస్త్రానికి దారాలు వలె ప్రతిదానికీ మూలముగా ఉంటాయి. ఈ మర్త్యలోకంలో గాని, స్వర్గలోకంలో గాని, ప్రకృతి యొక్క మూడు గుణములచే బంధింపబడని ప్రాణి ఏదీ లేదు. దారాలు లేకుండా వస్త్రం ఉంటుందా? రక్తము, ఎముకలు లేకుండా మనిషి ఉంటాడా? రాళ్ళు లేకుండా పర్వతం ఉంటుందా? అదేవిధంగా, ఈ విశ్వంలో మూడు గుణములు లేని ప్రాణి ఒక్కటి కూడా లేదు. సమస్త సృష్టి ఈ మూడు గుణములతోనే నిర్మించబడింది. అవి త్రిమూర్తులను (బ్రహ్మ, విష్ణు, శివ) సృష్టించాయి. మర్త్యలోకంలో కర్త, కర్మ మరియు ఫలము అనే త్రిత్వము వాటి నుండే ఉద్భవించాయి. నాలుగు వర్ణముల విభిన్న కార్యకలాపాలకు అవి కారణము. ఈ సంసారము పదిహేనవ అధ్యాయములోని మొదటి శ్లోకంలో రావి చెట్టుతో పోల్చబడింది. ఈ సంసారము మూడు గుణములతో కూడి, అజ్ఞాన శక్తిచే నిలబెట్టబడింది. కర్మ, కర్మ సాధనములు మరియు ఫలములు సంసార చక్రమును కదిలించాయి మరియు ఈ చక్రము అనాది కాలము నుండి తిరుగుతూ ఉంది. ఆత్మజ్ఞానము పొందిన ముక్తుడైన ఋషి మాత్రమే ఈ చక్రమును నిలిపివేసి, కారణము మరియు కార్యములకు అతీతుడై, కర్మ బంధాలను తెంచుకుంటాడు. ఈ మర్మమైన సంసార వృక్షాన్ని వైరాగ్యమనే బలమైన ఖడ్గంతో ఛేదించి, త్రిగుణములను అధిగమించి, సచ్చిదానంద స్వరూపమైన మీ స్వంత దివ్య స్వభావంలో విశ్రాంతి తీసుకోండి.
The Gunas form the warp and woof of everything as threads do in the case of cloth.Here in the world of mortals or there in the heavenworld? there is no creature that is not bound by the three alities of Nature. Can there be a cloth without threads Can there be a man without blood and bones Can there be a mountain without stones Even so there is not a single creature in the whole universe into whose composition the three alities of matter do not enter. The whole of creation is wrought of these three alities. They have given rise to the Trinity (Brahma? Vishnu and Siva). In the world of mortals the triplicity of agent? action and fruit owe their origin to them. They are the cause of the different functions of the four castes. This Samsara has been compared to the peepul tree in chapter XV.1. This Samsara is made up of the three alities and is kept up by the force of ignorance.Action? instruments of action and fruits have set the wheel of Samsara in motion and this wheel is revolving from beginningless time. It is only a liberated sage who has attained knowledge of the Self who puts a check to this wheel? goes beyond the cause and the effect? and breaks the bonds of Karma.Cut this mysterious tree of Samsara with the strong sword of nonattachment? transcend the three Gunas and rest in your own essential divine nature as ExistenceKnowledgeBliss Absolute.